IT पासून शेतीपर्यंत: जिद्द, ज्ञान आणि यशाची प्रेरणादायी कहाणी

“इंजिनिअरिंगच्या नोकरीतून जितकं पॅकेज मिळालं असतं, त्याहून जास्त मी शेतीतून घेऊन दाखवेल!”
वाशिम जिल्ह्यातील २८ वर्षीय IT ग्रॅज्युएट प्रतीक फुके यांनी हे वाक्य केवळ बोलून दाखवलं नाही, तर प्रत्यक्ष कृतीतून सिद्ध करून दाखवलं.

मंगळूरपीर तालुक्यातील चांभई गावात जन्मलेले प्रतीक यांनी २०२० मध्ये पदवी पूर्ण केली. करिअरची स्वप्नं डोळ्यांत असतानाच कोरोना काळात कुटुंबातील सदस्य आजारी पडले आणि शेतीची जबाबदारी त्यांच्या खांद्यावर आली. सुरुवातीला ही जबाबदारी परिस्थितीमुळे स्वीकारावी लागली, पण हळूहळू शेतीच त्यांची ओळख बनत गेली.

 संघर्षातून संधीचा शोध

प्रतीक यांची मेहनत पाहून कुटुंबीयांनी त्यांच्यावर संपूर्ण शेतीची जबाबदारी सोपवली. मात्र सुरुवात सोपी नव्हती. पारंपरिक पद्धती, मर्यादित पीकनिवड आणि परतीच्या पावसामुळे २०२२ मध्ये तब्बल ₹१२ लाखांचा तोटा सहन करावा लागला.

हा धक्का मोठा होता, पण हार मानण्याऐवजी त्यांनी स्वतःला एकच प्रश्न विचारला — “नुकसानीला नफ्यात कसं बदलायचं?”
याच प्रश्नातून त्यांच्या आयुष्याला नवं वळण मिळालं.

 ज्ञानाशिवाय शेती नाही – हे उमजलं

२०२३ मध्ये त्यांना पानी फाउंडेशनच्या ‘फार्मर कप’ स्पर्धेबद्दल माहिती मिळाली. प्रशिक्षणादरम्यान त्यांना एक महत्त्वाची गोष्ट उमगली —

“आपण शेती करत होतो, पण ज्ञानाशिवाय.”

माती परीक्षण, जमिनीनुसार पीकनिवड, कीड-रोग व्यवस्थापन, खर्च नियंत्रण यामागचं शास्त्र त्यांना इथे समजलं. शेती म्हणजे फक्त कष्ट नव्हे, तर योजना + शिस्त + शास्त्र यांचा मेळ आहे, हे त्यांनी ओळखलं.

 गटशेती आणि आधुनिक पद्धतींची ताकद

गावात परतल्यानंतर प्रतीक यांनी ‘कृषिराज शेतकरी गट’ स्थापन केला.
पानी फाउंडेशनच्या डिजिटल शेतीशाळेत शिकवलेल्या SOP त्यांनी काटेकोरपणे राबवल्या:

• जमिनीनुसार पीकनिवड

• BBF पद्धतीने पेरणी

• बीजप्रक्रिया

• दशपर्णी अर्क व निमार्क फवारणी

• कीड नियंत्रणासाठी सापळे

या सगळ्या प्रयत्नांदरम्यान टोमणेही सहन करावे लागले —
“एवढं शिकूनही शेती करतोस? नोकरीला लागायला हवं होतं!”

पण प्रतीक डगमगले नाहीत.

 मेहनतीचं फळ: आकड्यांतून दिसणारं यश

काळ जसजसा पुढे गेला, तसतसा बदल स्पष्ट दिसू लागला.
जिथे आधी एकरी ४ क्विंटल सोयाबीन मिळायचं, तिथे उत्पादन थेट १० क्विंटल झालं.

• वार्षिक नफा: ₹११.४६ लाख → ₹२५.४६ लाख

• २०२४ मध्ये पपई आणि टरबूजसारखी फळपीकंही यशस्वीपणे घेतली

आज प्रतीक गटशेतीच्या बळावर आणखी मोठं स्वप्न पाहत आहेत —
शेतीला नफ्याचं, सन्मानाचं आणि टिकाऊ करिअरचं रूप देण्याचं.

 सकारात्मक संदेश

शेती ही मागासलेली नाही, तर योग्य ज्ञान आणि नियोजन असेल तर ती सर्वोत्तम संधी ठरू शकते.
 शिक्षण कधीच वाया जात नाही; ते कुठे आणि कसं वापरायचं, हे महत्त्वाचं.
 अपयश हा शेवट नसतो, तो यशाचा सुरुवातीचा टप्पा असतो.

प्रतीक फुके यांची कहाणी हजारो तरुणांसाठी एक जिवंत उदाहरण आहे —
“जिथे जिद्द आहे, तिथे मार्ग नक्की सापडतो.”

 अस्वीकरण (Disclaimer)

हा लेख प्रेरणादायी माहितीच्या उद्देशाने तयार करण्यात आला आहे. यात दिलेले अनुभव, उत्पन्नाचे आकडे व शेतीपद्धती संबंधित व्यक्तीच्या वैयक्तिक प्रवासावर आधारित आहेत. शेतीचे उत्पन्न हवामान, बाजारभाव, जमीन व व्यवस्थापनावर अवलंबून बदलू शकते. कोणतीही पद्धत अवलंबण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.