२ ऑक्टोबर १९०४ रोजी उत्तर प्रदेशातील मुगलसराय येथे जन्मलेल्या लाल बहादूर शास्त्री हे भारताचे दुसरे पंतप्रधान म्हणून देशाला नवा दृष्टिकोन देणारे थोर नेते होते. साधेपणा, प्रामाणिकपणा आणि राष्ट्रनिष्ठा हे त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाचे ठळक गुण होते.
त्यांनी दिलेला “जय जवान, जय किसान” हा नारा आजही प्रत्येक भारतीयाच्या मनात देशभक्तीची ज्योत प्रज्वलित करतो. १९६५ च्या भारत–पाक युद्धात सैन्याला बळ देताना आणि देशातील अन्नधान्य संकटावर मात करताना हा नारा त्यांनी दिला. त्यामुळे शेतकरी व जवान या दोन्ही समाजघटकांचे राष्ट्रनिर्मितीतले महत्व अधोरेखित झाले.
लहानपणापासूनच संघर्षमय जीवन जगलेल्या शास्त्रीजींनी साधेपणाला कधीही मुकू दिला नाही. रेल्वेत तिकीटाशिवाय प्रवास केल्याबद्दल मिळालेली शिक्षा असो किंवा पंतप्रधानपदी बसल्यावर कुटुंबीयांना सरकारी सवलती नाकारणे असो – त्यांच्या प्रामाणिकतेची असंख्य उदाहरणे आहेत.
त्यांच्या कारकीर्दीत हरितक्रांतीची पायाभरणी झाली. त्यांनी स्वदेशीचा आग्रह धरला आणि भारताला आत्मनिर्भरतेच्या दिशेने नेले.
आज त्यांच्या जयंतीनिमित्त आपण या महान नेत्याला अभिवादन करतो आणि त्यांच्या अमर संदेशाची आठवण करून घेतो –
देशाची शान जवानात, तर जीवदान शेतकऱ्यात आहे!
भारतरत्न लाल बहादूर शास्त्रींना कोटी कोटी अभिवादन!