स्वातंत्र्याचा अमर वीर – शिवराम हरी राजगुरु

२४ ऑगस्ट १९०८ रोजी पुणे जिल्ह्यातील खेड (आताचे राजगुरुनगर) येथे जन्मलेला एक तरुण पुढे संपूर्ण भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यातील प्रेरणास्थान ठरला – तो म्हणजे शिवराम हरी राजगुरु.

लहानपणापासूनच राजगुरुंना देशभक्तीचे संस्कार लाभले होते. शरीराने सशक्त, बुद्धीने तीक्ष्ण आणि स्वभावाने निर्भय असलेल्या या युवकाने क्रांतिकारकांच्या संघटनांमध्ये प्रवेश करून देशाला गुलामीतून मुक्त करण्यासाठी आपले आयुष्य अर्पण केले.

राजगुरु भगतसिंग आणि सुखदेव यांचे अत्यंत निकटचे सहकारी होते. १९२८ मध्ये लाहोर येथे लाला लजपतराय यांच्या मृत्यूचा बदला घेण्यासाठी केलेल्या कारवाईत त्यांनी सहभाग घेतला. ब्रिटिश साम्राज्याला हादरवून सोडणाऱ्या या घटनेमुळे राजगुरुंनी देशाच्या स्वातंत्र्यलढ्यात अमिट ठसा उमटवला.

२३ मार्च १९३१ रोजी लाहोरच्या तुरुंगात भगतसिंग व सुखदेव यांच्यासह राजगुरुंना फाशी देण्यात आली. तेव्हा त्यांचे वय फक्त २२ वर्षांचे होते. इतक्या अल्पायुष्यात त्यांनी दिलेली देशभक्तीची शिकवण अमर झाली.

राजगुरुंचा संदेश आपल्याला आजही सांगतो —
देशासाठी जगणं हेच खरं आयुष्य आहे,
त्यागाशिवाय स्वातंत्र्य मिळत नाही,
आणि तरुणाईने पुढे आल्याशिवाय राष्ट्र प्रगत होत नाही.

 क्रांतिकारक राजगुरुंच्या जन्मदिनानिमित्त त्यांना विनम्र अभिवादन!