मुंबई : भारताच्या पायाभूत सुविधा विकासात एक नवे पर्व सुरू होत असून, भारताचा पहिला समुद्राखालील रेल्वे बोगदा सध्या उभारणीच्या टप्प्यात आहे. हा बोगदा मुंबई–अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पाचा अत्यंत महत्त्वाचा भाग असून, ठाणे खाडी (Thane Creek) खालीून जाणारा हा बोगदा भारतीय अभियांत्रिकी क्षमतेचा भव्य नमुना ठरणार आहे.
या बोगद्याची एकूण लांबी सुमारे २१ किलोमीटर असून, त्यातील काही भाग समुद्राखाली आहे. या प्रकल्पासाठी अत्याधुनिक आणि विशाल टनेल बोरिंग मशीन (TBM) वापरण्यात येत असून, समुद्राखालील कठीण भूगर्भीय परिस्थितीतही कामात महत्त्वपूर्ण प्रगती साधण्यात आली आहे.
मुंबई–अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पात जपानच्या शिंकान्सेन (Shinkansen) हाय-स्पीड रेल तंत्रज्ञानाचा वापर करण्यात येत आहे. त्याचबरोबर, या प्रकल्पात ‘मेक इन इंडिया’ उपक्रमालाही मोठ्या प्रमाणावर चालना देण्यात आली आहे. स्थानिक पातळीवर निर्मिती, भारतीय अभियंते, कामगार आणि तंत्रज्ञांचा सहभाग यामुळे हा प्रकल्प आत्मनिर्भर भारताचे प्रतीक ठरत आहे.
समुद्राखाली रेल्वे बोगदा उभारणे हे अत्यंत आव्हानात्मक काम मानले जाते. भूजल दाब, मातीची रचना, पर्यावरणीय संतुलन आणि सुरक्षितता यांचा विचार करून हे काम केले जात आहे. ठाणे खाडीखालील भागात मिळालेले यश हे भारताच्या आधुनिक अभियांत्रिकी कौशल्याचे द्योतक आहे.
हा बोगदा पूर्ण झाल्यानंतर मुंबई–अहमदाबाद प्रवासाचा वेळ मोठ्या प्रमाणात कमी होणार असून, देशातील हाय-स्पीड रेल्वे प्रवासाला नवी दिशा मिळणार आहे.
हा लेख केवळ माहिती व जनजागृतीसाठी तयार करण्यात आला आहे. यामध्ये दिलेली माहिती उपलब्ध अहवाल व सर्वसाधारण तपशीलांवर आधारित आहे. प्रकल्पाच्या वेळापत्रकात, तांत्रिक बाबींमध्ये किंवा रचनेत बदल होऊ शकतात. अधिकृत व अद्ययावत माहितीसाठी संबंधित सरकारी यंत्रणा व प्रकल्प प्राधिकरणांच्या घोषणांचा संदर्भ घ्यावा.