राजस्थानमधील सीकर येथील शेतकरी सुंडाराम यांनी पर्यावरण संवर्धनासाठी एक अनोखी आणि प्रभावी पद्धत विकसित केली आहे. त्यांच्या या पद्धतीमुळे प्रत्येक झाडाला आयुष्यभरात फक्त १ लिटर पाणी देऊन ते यशस्वीपणे वाढवले जाते. विशेष म्हणजे, या तंत्रज्ञानाच्या मदतीने त्यांनी आतापर्यंत ६०,००० पेक्षा अधिक झाडे लावली आहेत.
काय आहे ही खास पद्धत?
सुंडाराम यांनी विकसित केलेली पद्धत अत्यंत सोपी आणि किफायतशीर आहे. या पद्धतीत झाड लावताना त्याला सुरुवातीला फक्त १ लिटर पाणी दिलं जातं. त्यानंतर झाड स्वतःच जमिनीतील ओलावा आणि नैसर्गिक साधनांचा वापर करून वाढतं. यामुळे सतत पाणी देण्याची गरज भासत नाही.
पाण्याची मोठी बचत
या अभिनव तंत्रामुळे आतापर्यंत सुमारे ९ लाख लिटर पाण्याची बचत झाली आहे. पाण्याची टंचाई असलेल्या भागांमध्ये ही पद्धत अत्यंत उपयुक्त ठरू शकते. कमी संसाधनांमध्ये अधिक झाडे लावण्याचा हा एक उत्तम मार्ग आहे.
पर्यावरणासाठी मोठं योगदान
झाडे ही पर्यावरण संतुलनासाठी अत्यंत महत्त्वाची आहेत. सुंडाराम यांच्या प्रयत्नांमुळे हरित क्षेत्र वाढण्यास मदत झाली असून, पर्यावरण संरक्षणासाठी मोठं योगदान दिलं गेलं आहे. त्यांची ही पद्धत इतर शेतकऱ्यांसाठीही प्रेरणादायी ठरत आहे.
पद्मश्री सन्मान
पर्यावरण क्षेत्रातील या उल्लेखनीय कार्यासाठी सुंडाराम यांना २०१९ साली पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. हा सन्मान त्यांच्या कष्ट आणि नवोन्मेषी विचारांची दखल आहे.
निष्कर्ष
आजच्या काळात पाण्याची कमतरता आणि पर्यावरणीय समस्या वाढत असताना, अशा प्रकारचे प्रयोग अत्यंत महत्त्वाचे ठरतात. सुंडाराम यांची ही पद्धत केवळ पाण्याची बचत करत नाही, तर भविष्यासाठी हरित आणि टिकाऊ मार्ग दाखवते.
अस्वीकरण (Disclaimer):
हा लेख उपलब्ध माहितीनुसार तयार करण्यात आला आहे. प्रत्यक्षात या पद्धतीचे परिणाम स्थान, मातीची गुणवत्ता आणि हवामान यानुसार बदलू शकतात. कृपया ही पद्धत वापरण्यापूर्वी स्थानिक तज्ञांचा सल्ला घ्यावा.