मुंबई | प्रतिनिधी
भारतीय हवाई दलाच्या (IAF) स्वदेशी लढाऊ विमान 'तेजस Mk1A' प्रकल्पाला मोठे बळ मिळाले आहे. हिंदुस्तान एरोनॉटिक्स लिमिटेड (HAL) ला अमेरिकेतील GE Aerospace कंपनीकडून सातवे F404-IN20 इंजिन प्राप्त झाले आहे. तसेच यापूर्वी आलेल्या सहाव्या इंजिनमध्ये आढळलेली तांत्रिक अडचणही दूर करण्यात आल्याने तेजस Mk1A च्या उत्पादन प्रक्रियेला गती मिळण्याची अपेक्षा आहे.
HAL सध्या २०२६ अखेरपर्यंत तेजस Mk1A ची पहिली तुकडी भारतीय हवाई दलाकडे सुपूर्द करण्याच्या तयारीत आहे. मात्र इंजिन पुरवठ्यात झालेला विलंब आणि काही तांत्रिक प्रक्रियांमुळे हा प्रकल्प मूळ वेळापत्रकाच्या तुलनेत दोन वर्षांहून अधिक मागे गेला आहे.
F404-IN20 हे इंजिन तेजस Mk1A चे सर्वात महत्त्वाचे घटकांपैकी एक आहे. हे इंजिन विमानाला आवश्यक वेग, शक्ती आणि युद्धातील उच्च दर्जाची चपळता प्रदान करते. या इंजिनांचा पुरवठा GE Aerospace कडून HAL ला केला जात आहे.
सहावे इंजिन भारतात आल्यानंतर HAL च्या गुणवत्ता तपासणीत त्यामध्ये तांत्रिक दोष आढळला होता. HAL ने ही बाब GE Aerospace च्या निदर्शनास आणून दिल्यानंतर कंपनीने आवश्यक दुरुस्ती करून इंजिन पुन्हा कार्यक्षम केले. तपासणीनंतर HAL ने या इंजिनाला वापरासाठी मंजुरी दिली आहे.
तेजस Mk1A प्रकल्पाला प्रामुख्याने इंजिन पुरवठ्यातील विलंब, विमानातील अत्याधुनिक प्रणालींचे एकत्रीकरण (Integration) आणि भारतीय हवाई दलाने सुचवलेल्या अतिरिक्त सुधारणा यामुळे उशीर झाला. संरक्षण मंत्रालय आणि भारतीय हवाई दल या प्रकल्पाच्या प्रगतीवर सातत्याने लक्ष ठेवून आहेत.
तेजस Mk1A हे भारताच्या स्वदेशी Light Combat Aircraft (LCA) चे अत्याधुनिक संस्करण आहे. यामध्ये प्रगत रडार प्रणाली, इलेक्ट्रॉनिक वॉरफेअर क्षमता, आधुनिक शस्त्रास्त्रांचे एकत्रीकरण आणि अधिक प्रभावी युद्धक्षमता देण्यात आली आहे.
भारतीय हवाई दलाने ८३ तेजस Mk1A विमानांची ऑर्डर दिली असून, या विमानांमुळे हवाई दलाची लढाऊ क्षमता मोठ्या प्रमाणात वाढणार आहे. याशिवाय या विमानात स्वदेशी तंत्रज्ञानाचा वाटाही अधिक असल्याने 'आत्मनिर्भर भारत' आणि देशांतर्गत संरक्षण उत्पादनाला चालना मिळणार आहे.
भारतीय हवाई दलातील जुन्या MiG-21 लढाऊ विमानांची टप्प्याटप्प्याने निवृत्ती सुरू आहे. त्यामुळे नव्या तेजस Mk1A विमानांचा वेळेवर ताफ्यात समावेश होणे अत्यंत महत्त्वाचे मानले जात आहे. संरक्षण तज्ज्ञांच्या मते, HAL आणि GE Aerospace यांच्यातील प्रभावी समन्वयामुळे भविष्यातील उत्पादन प्रक्रिया अधिक वेगवान होईल आणि भारतीय हवाई दलाची ताकद आणखी मजबूत होईल.
डिस्क्लेमर :
ही बातमी उपलब्ध अधिकृत माहिती आणि सार्वजनिक संरक्षणविषयक अहवालांच्या आधारे तयार करण्यात आली आहे. प्रकल्पाच्या वेळापत्रकात किंवा तांत्रिक तपशीलांमध्ये संबंधित संस्थांकडून बदल होऊ शकतात.