NASA ची पहिली वैद्यकीय स्थलांतर मोहीम: आजारी अंतराळवीरासह चार जणांची पृथ्वीवर लवकर परतफेर 

नॅशनल एरोनॉटिक्स अँड स्पेस ॲडमिनिस्ट्रेशन (NASA) च्या इतिहासात प्रथमच वैद्यकीय कारणामुळे अंतराळ मोहिम अर्धवट सोडून अंतराळवीरांना पृथ्वीवर परत आणण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकावर (ISS) असलेल्या एका अंतराळवीराची प्रकृती बिघडल्याने, गुरुवारी चार सदस्यीय पथक नियोजित वेळेपेक्षा एक महिन्याहून अधिक आधी पृथ्वीवर परतले.

स्पेसएक्सच्या ड्रॅगन कॅप्सूलद्वारे हे अंतराळवीर सुरक्षितपणे कॅलिफोर्नियाजवळील सॅन डिएगो किनाऱ्याजवळ प्रशांत महासागरात रात्रीच्या वेळी उतरले. ISS वरून निघाल्यानंतर अवघ्या ११ तासांत ही मोहिम पूर्ण झाली. उतरल्यानंतर सर्व अंतराळवीरांना तपासणीसाठी थेट रुग्णालयात नेण्यात आले, अशी माहिती AP या वृत्तसंस्थेने दिली.

NASA चे नवे प्रशासक जॅरेड आयझॅकमन यांनी सांगितले,

“ही लवकर परतफेर गंभीर वैद्यकीय कारणामुळे करण्यात आली. संबंधित अंतराळवीर सध्या ठिक असून, चांगल्या मानसिक अवस्थेत आहेत. आवश्यक वैद्यकीय तपासण्या सुरू आहेत.”

ही मोहिम ऑगस्टमध्ये सुरू झाली होती; मात्र अचानक संपल्यामुळे ISS वर आता एक अमेरिकन आणि दोन रशियन अंतराळवीर उरले आहेत. NASA आणि SpaceX फेब्रुवारीच्या मध्यात नियोजित असलेल्या पुढील पथकाच्या प्रक्षेपणाची तारीख लवकर करण्यासाठी प्रयत्न करत आहेत.

पृथ्वीवर परतलेल्या पथकात NASA चे झीना कार्डमन आणि माईक फिन्के, जपानचे किमिया युई आणि रशियाचे ओलेग प्लॅटोनोंव यांचा समावेश आहे. आजारी पडलेल्या अंतराळवीराचे नाव किंवा आजाराची माहिती वैद्यकीय गोपनीयतेमुळे जाहीर करण्यात आलेली नाही.

NASA अधिकाऱ्यांच्या मते, अंतराळात असतानाही त्या अंतराळवीराची प्रकृती स्थिर होती. मात्र पृथ्वीवर सविस्तर उपचार आणि तपासण्या करणे आवश्यक असल्याने ही लवकर परतफेर करण्यात आली. कॅप्सूलच्या उतरणीसाठी कोणतीही विशेष प्रक्रिया राबवावी लागली नाही आणि बचाव पथकात नेहमीप्रमाणे वैद्यकीय तज्ञांचा समावेश होता.

उतरण्यानंतर एका तासाच्या आत सर्व अंतराळवीर कॅप्सूलमधून बाहेर आले. स्ट्रेचरवर नेताना त्यांनी कॅमेऱ्यांकडे हसत हात हलवला. ह्यूस्टनमधील मिशन कंट्रोलमधून आयझॅकमन यांनी ही संपूर्ण प्रक्रिया पाहिली; यावेळी अंतराळवीरांचे कुटुंबीयही उपस्थित होते.

गेल्या आठवडाभरात NASA ने वारंवार स्पष्ट केले होते की ही आपत्कालीन परिस्थिती नाही. संबंधित अंतराळवीर ७ जानेवारी रोजी आजारी पडल्याने, दुसऱ्या दिवशी होणारी स्पेसवॉक रद्द करण्यात आली आणि अखेर संपूर्ण मोहिमच लवकर संपवण्याचा निर्णय घेण्यात आला. वैद्यकीय कारणामुळे NASA ने एखादी अंतराळ मोहीम कमी कालावधीत संपवण्याची ही पहिलीच वेळ आहे, जरी अशा घटना पूर्वी रशियन अंतराळ कार्यक्रमात घडल्या आहेत.

अस्वीकरण (Disclaimer):

हा लेख वृत्तसंस्था आणि अधिकृत निवेदनांवर आधारित आहे. वैद्यकीय गोपनीयतेमुळे काही तपशील जाणीवपूर्वक जाहीर करण्यात आलेले नाहीत. लेखातील माहिती ही केवळ सामान्य माहितीसाठी असून, कोणत्याही वैद्यकीय निष्कर्षाचा किंवा अंदाजाचा दावा करत नाही.