पोटऱ्यांचे स्नायू - दुसरे हृदय....डॉ अंजली जाधव, ठाणे 

पोटऱ्यांच्या स्नायूंना अनेकदा "दुसरे हृदय" म्हटले जाते कारण ते रक्ताभिसरणात, विशेषतः खालच्या अवयवांपासून हृदयापर्यंत रक्तप्रवाह सुरळीत ठेवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतात.

हे असे का आहे:

१. पायांच्या शिरा मधील रक्त परत येणे:

जेव्हा तुमचे हृदय रक्त पंप करते तेव्हा ते धमन्यांमधून तुमच्या पायांपर्यंत जाते.
परंतु गुरुत्वाकर्षणाविरुद्ध - तुमच्या पायांमधून ऑक्सिजनमुक्त रक्त तुमच्या हृदयापर्यंत परत आणणे अधिक आव्हानात्मक असते.

पोटऱ्यांचे स्नायू हे रक्त शिरामधून परत वर ढकलण्यासाठी पंपासारखे काम करतात.

२. स्नायू पंप क्रिया:

प्रत्येक वेळी जेव्हा तुम्ही चालता, हालचाल करता किंवा तुमच्या
पोटऱ्यांना active ठेवता त्यामुळे पोटऱ्यांचे स्नायू सक्रिय होतात , तुमच्या पायांमधील शिरांना सक्रिय करतात.
यामुळे रक्त वरच्या दिशेने ढकलले जाते आणि तुमच्या शिरांमधील  झडपा ते परत खाली वाहू देण्यापासून रोखतात.

 ३. रक्त साचणे आणि सूज येणे प्रतिबंधित करते

या पंपिंग क्रियेविना, पायांमध्ये रक्त साचते, ज्यामुळे पुढील गोष्टी घडतात:

 पायांवर सूज,
वेरीकोस व्हेन्स , व्हेरिकोसिल, 
पाइल्स,
रक्ताच्या गुठळ्या तयार होणे(DVT)

म्हणूनच चांगल्या रक्ताभिसरणासाठी पोटऱ्यांच्या स्नायूंचे कार्य महत्वाचे आहे, विशेषतः जर तुम्ही बराच वेळ बसून किंवा उभे राहिलात तर. ते हृदयाच्या कार्याला समर्थन देते, "परिधीय हृदय" म्हणून काम करते - म्हणूनच "दुसरे हृदय" असे टोपणनाव आहे.
 विशेषतः ४०-६० वयोगटातील महिलांसाठी आणि जास्त वेळ बसून किंवा उभे राहून काम करणाऱ्या व्यावसायिकांसाठी उपयुक्त:
  ३ "दुसरे हृदय" सक्रिय करणारे  सोपे व्यायाम

१. टाचांचे वरचे भाग (उभे राहून किंवा बसून)

कसे करावे: 
पायाची बोटे जमिनीवर ठेवताना हळूहळू टाचा उचला. ३-५ सेकंद किंवा त्याहून कमी धरा.

पुनरावृत्ती करा: १५-२० वेळा.

 फायदा: शिरामधून  रक्त परत येण्यास उत्तेजन देते आणि पोटऱ्यांच्या स्नायूंना बळकटी देते.

२. पायाचे  टॅप्स ( feet tap)

कसे करावे: बसून, ३० सेकंदांसाठी जमिनीवर तुमचे पाय वेगाने टॅप करा.

पुनरावृत्ती करा: २-३ फेऱ्या.

फायदा: डेस्कवर किंवा प्रवास करणाऱ्यांसाठी चांगला मिनी-पंप.

३. वॉल काफ स्ट्रेच

कसे करावे: तुमचे हात भिंतीवर ठेवा, एक पाय मागे घ्या, टाच खाली दाबा आणि ताण जाणवा.

धरा: प्रत्येक बाजूला २०-३० सेकंद.

फायदा: पोटऱ्यांच्या स्नायूंना लवचिक आणि निरोगी ठेवते.

  पायांसाठी स्माईल मुद्रा (दुसरे हृदय सक्रियकरण)

  नाव: “स्माईल फ्लो मुद्रा” (अपान मुद्रा)

  वेळ:

सकाळी किंवा विश्रांती दरम्यान (५-१० मिनिटे)
आरामात बसून किंवा झोपून करता येते.
  हात मुद्रेची स्थिती (रक्ताभिसरण आणि  ऊर्जा):

दोन्ही हात:
अंगठा, मधले बोट आणि अनामिका यांच्या टोकांना एकत्र स्पर्श करा.
तर्जनी आणि करंगळी हळूवारपणे सरळ कर ते करताना उतरा धरलेल्या बोटांवर दाब येणार नाही याची काळजी घ्या.

गुडघ्यावर किंवा मांड्यांवर हात ठेवा, हाताचे तळवे वर तोंड करून ठेवा.

  फायदे : 
रक्त प्रवाह (मध्यम बोट), अभिसरण (अनामिका) आणि हृदय (अंगठा) यांच्या उर्जेचे संतुलन साधते.

     पायांवर लक्ष केंद्रित करणे :

१. डोळे बंद करा, खोल श्वास घ्या.

२. लाटांच्या लयीप्रमाणे तुमच्या पोटऱ्यांच्या स्नायूंना हळूवारपणे पंपिंग करताना पहा.

 ३. प्रत्येक श्वासाबरोबर, तुमचे पाय हलके झाल्यासारखे वाटतात, जणू काही तुमच्या पायांपासून तुमच्या हृदयाकडे ऊर्जा वर जात आहे.

     स्मित हास्य करत  affermations:

  “प्रत्येक श्वास आणि स्मितहास्यासह, माझे पाय माझ्या हृदयाला आधार देतात.

मला हलके आणि आनंदी वाटते.”
अकुप्रेशर उपचार:
K3 (मूत्रपिंड 3) आणि SP6 (प्लीहा 6) अ‍ॅक्युप्रेशर पॉइंट्स वर क्लस्टर magnets  किंवा मूग दाण्याची six ki लावणे सर्जिकल पेपर टेपच्या मदतीने लावणे. 
फायदा:
रक्ताभिसरण आणि ऊर्जा .

अशाप्रकारे आपण आपल्या पोटऱ्यांची काळजी घेणे खूप गरजेचे आहे. त्यामुळे व्यायाम करा आणि चालत रहा