डाळ ढोकळी ही एक पारंपरिक, पौष्टिक आणि तृप्त करणारी एकभांडी रेसिपी आहे. ती मसालेदार डाळीत शिजवलेल्या गव्हाच्या पिठाच्या चविष्ट पातळशा चकत्या (ढोकळी) यामुळे बनते. हे जेवण उष्णतेने भरलेले, स्वादिष्ट आणि संपूर्ण कुटुंबासाठी योग्य आहे — खास करून थंडीच्या किंवा पावसाळी दिवसांत!
डाळसाठी:
१ कप तूर डाळ (अरहर डाळ)
१ टेबलस्पून तेल किंवा तूप
१ टीस्पून मोहरी
१ टीस्पून जिरे
चिमूटभर हिंग
१–२ हिरव्या मिरच्या (उभ्या चिरलेल्या)
१ टीस्पून किसलेलं आलं
८–१० कढीपत्त्याची पाने
१ टोमॅटो (बारीक चिरलेला)
¼ टीस्पून हळद
१ टीस्पून लाल तिखट
१ टीस्पून धणे पावडर
½ टीस्पून गरम मसाला
१–२ टेबलस्पून गूळ (ऐच्छिक)
१ टेबलस्पून लिंबाचा रस किंवा चिंचेचा कोळ
चवीनुसार मीठ
४ कप पाणी
कोथिंबीर सजावटीसाठी
ढोकळीसाठी:
१ कप गव्हाचं पीठ
२ टेबलस्पून बेसन
१ टीस्पून ओवा (अजवाइन)
½ टीस्पून लाल तिखट
¼ टीस्पून हळद
चवीनुसार मीठ
पीठ भिजवण्यासाठी आवश्यकतेनुसार पाणी
१ टीस्पून तेल
१. डाळ तयार करणे:
तूरडाळ धुवून कुकरमध्ये २.५ कप पाणी, हळद व चिमूटभर मीठ टाकून २–३ शिट्ट्या होईपर्यंत शिजवा.
थोडी गार झाल्यावर डाळ चांगली घोटून घ्या आणि बाजूला ठेवा.
२. ढोकळीचं पीठ भिजवणे:
एका वाडग्यात गव्हाचं पीठ, बेसन, ओवा, हळद, लाल तिखट, मीठ एकत्र करा.
थोडं-थोडं पाणी घालून मऊसर पीठ भिजवा.
१० मिनिटं झाकून ठेवा.
नंतर पीठ लाटून पातळ पोळी तयार करा आणि चौकोनी किंवा डायमंड आकारात कापा.
३. डाळीचं फोडणी देणे:
मोठ्या पातेल्यात तेल/तूप गरम करून त्यात मोहरी, जिरे, हिंग, हिरवी मिरची, आलं आणि कढीपत्ता घाला.
नंतर टोमॅटो घालून मऊ होईपर्यंत परतवा.
त्यात घोटलेली डाळ, उरलेलं पाणी, गूळ, लिंबाचा रस/कोळ, व मसाले घालून उकळा.
४. ढोकळी शिजवणे:
डाळ उकळू लागल्यावर तयार ढोकळीचे तुकडे एकेक करून त्यात सोडा.
अधूनमधून हलवत मध्यम आचेवर १५–२० मिनिटं शिजवा.
५. शेवटचं पॉलिश:
डाळ जर फार घट्ट वाटली, तर थोडं गरम पाणी घालून सैल करा.
वरून कोथिंबीर व हवं असल्यास थोडं तूप टाकून गरम गरम सर्व्ह करा.
तुम्ही हवे असल्यास भाज्याही (जसे गाजर, बटाटा) डाळीत घालू शकता.
लिंबाचा रस आणि गूळ योग्य प्रमाणात वापरल्यास चव उत्तम संतुलित होते.
ही रेसिपी लहानांपासून मोठ्यांपर्यंत सर्वांनाच आवडते.
ही पाककृती पारंपरिक माहितीवर आधारित असून, वापरलेल्या घटकांपैकी काहींना वैयक्तिक अॅलर्जी किंवा अपचनाचा त्रास असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. गॅस्ट्रिक किंवा किडनीसंबंधित समस्या असलेल्या व्यक्तींनी गूळ, चिंच, मसाले यांचे प्रमाण वैद्यकीय सल्ल्यानुसार घ्यावे.
डाळ ढोकळी ही फक्त एक डिश नसून, घरगुती उबदारतेचा अनुभव आहे. एकदा नक्की करून बघा!