तज्ज्ञांच्या मते दूध सकाळी प्या किंवा रात्री — त्यातील पोषणमूल्य बदलत नाही.
दुधामध्ये आढळणारे महत्त्वाचे घटक:
कॅल्शियम — हाडांसाठी फायदेशीर
प्रोटीन — स्नायूंना बळकट करते
मॅग्नेशियम — मज्जासंस्थेसाठी उपयुक्त
आवश्यक जीवनसत्त्वे — शरीराच्या एकूण आरोग्यास मदत करतात
याचा अर्थ असा की रात्री दूध प्यायल्याने त्याचे पोषण कमी होत नाही.
होय, काही प्रमाणात दूध शरीराला रिलॅक्स करण्यास मदत करू शकते.
दुधामध्ये “ट्रिप्टोफॅन” नावाचे अमिनो अॅसिड असते. हे शरीरात मेलाटोनिन हार्मोन तयार करण्यास मदत करते. मेलाटोनिन हे झोप नियंत्रित करणारे हार्मोन मानले जाते.
विशेषतः गरम दूध:
मानसिक ताण कमी करण्यास मदत करू शकते
शरीराला शांत वाटण्यास मदत करते
झोपेपूर्वी आरामदायी भावना निर्माण करते
मात्र डॉक्टर सांगतात की दूध हे “झोपेचे औषध” नाही, तर चांगल्या रात्रीच्या सवयींचा एक भाग आहे.
जरी दूध पौष्टिक असले तरी ते प्रत्येकासाठी योग्य असेलच असे नाही.
❌ पोट फुगणे
❌ गॅस
❌ अपचन
❌ अॅसिडिटी किंवा छातीत जळजळ
❌ जुलाब
❌ वजन वाढणे
विशेषतः ज्यांना लॅक्टोज इन्टॉलरन्स (दूधातील साखर पचवण्याची अडचण) आहे, त्यांना रात्री दूध पिल्यानंतर त्रास होऊ शकतो.
डॉक्टरांच्या मते खालील लोकांनी रात्री दूध पिण्याबाबत काळजी घ्यावी:
वजन कमी करण्याचा प्रयत्न करणारे लोक
अॅसिडिटी किंवा अॅसिड रिफ्लक्सचा त्रास असलेले
लॅक्टोज इन्टॉलरन्स असलेले लोक
अशा लोकांनी दूध सकाळी किंवा हलक्या स्वरूपात घेणे अधिक योग्य ठरू शकते.
ज्यांना दूध पचत नाही किंवा रात्री हलके पेय हवे असते, त्यांच्यासाठी काही पर्याय उपयुक्त ठरू शकतात:
✅ लॅक्टोज-फ्री दूध
✅ लो-फॅट किंवा स्किम्ड दूध
✅ बदाम दूध
✅ ओट मिल्क
✅ कॅमोमाइल टी
✅ बडीशेप किंवा हर्बल टी
ही पेये शरीराला शांत करण्यास मदत करू शकतात.
झोपण्यापूर्वी मोबाईलचा वापर कमी करा
हलके आणि पचायला सोपे अन्न खा
नियमित झोपेची वेळ ठेवा
झोपण्यापूर्वी गरम दूध किंवा हर्बल टी घ्या
तणाव कमी करण्यासाठी ध्यान किंवा हलके वाचन करा
रात्री दूध पिणे अनेकांसाठी फायदेशीर ठरू शकते, विशेषतः शरीराला आराम आणि चांगली झोप मिळवण्यासाठी. मात्र प्रत्येकाची पचनशक्ती आणि शरीराची गरज वेगळी असते.
जर दूध पिल्यानंतर अपचन, अॅसिडिटी किंवा इतर त्रास होत असतील, तर डॉक्टरांचा सल्ला घेणे योग्य ठरेल.
योग्य प्रमाणात आणि आपल्या शरीराला अनुरूप पद्धतीने घेतलेले दूध हे आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरू शकते.
हा लेख सार्वजनिकरीत्या उपलब्ध आरोग्यविषयक माहिती आणि तज्ज्ञांच्या मतांच्या आधारे तयार करण्यात आला आहे. यातील माहिती केवळ जनजागृती आणि सामान्य ज्ञानासाठी आहे. कोणतीही आरोग्य समस्या, अॅलर्जी किंवा आहाराशी संबंधित त्रास असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
तंत्रज्ञानाच्या युगात पत्रकारितेचे महत्त्व
बदलत्या हवामानाचे आपल्यावर परिणाम
बदलत्या हवामानाचे आपल्यावर परिणाम
