फ्लॅटधारकांना मिळणार स्वतंत्र ओळख! 'व्हर्टिकल प्रॉपर्टी कार्ड' म्हणजे काय? जाणून घ्या नव्या व्यवस्थेचे फायदे

मुंबई : महाराष्ट्रात बहुमजली इमारतींमधील प्रत्येक फ्लॅटधारकाला स्वतंत्र मालकीची अधिक स्पष्ट नोंद मिळावी यासाठी 'व्हर्टिकल प्रॉपर्टी कार्ड' (Vertical Property Card) ही नवी व्यवस्था लागू करण्याची प्रक्रिया सुरू आहे. या उपक्रमामुळे प्रत्येक फ्लॅटची स्वतंत्र सरकारी नोंद तयार होणार असून मालकी हक्क अधिक पारदर्शक होण्यास मदत होईल.

व्हर्टिकल प्रॉपर्टी कार्ड म्हणजे काय?

आतापर्यंत शहरी भागातील प्रॉपर्टी कार्ड किंवा ग्रामीण भागातील ७/१२ उताऱ्यात मुख्यतः जमिनीची मालकी नोंदवली जात होती. मात्र, एका इमारतीतील प्रत्येक फ्लॅटची स्वतंत्र सरकारी नोंद उपलब्ध नव्हती.

व्हर्टिकल प्रॉपर्टी कार्ड हे प्रत्येक फ्लॅटसाठी स्वतंत्र दस्तऐवज असेल. त्यामध्ये संबंधित फ्लॅटधारकाचे नाव, फ्लॅटचा तपशील, कार्पेट एरिया, इमारतीखालील जमिनीतील हिस्सा आणि आवश्यक असल्यास कर्जाची नोंद यासारखी माहिती समाविष्ट असेल. 

फ्लॅटधारकांना काय फायदे?

• प्रत्येक फ्लॅटला स्वतंत्र सरकारी ओळख मिळेल.

• मालकी हक्क अधिक स्पष्ट आणि पारदर्शक होईल.

• फ्लॅटची खरेदी-विक्री प्रक्रिया अधिक सुलभ होईल.

• बँक कर्ज, वारसा हक्क आणि मालकी पडताळणी सोपी होईल.

• मालमत्तेशी संबंधित वाद कमी होण्यास मदत होईल. 

कोणाला लागू होणार?

प्रारंभी ही व्यवस्था महारेरा (MahaRERA) नोंदणीकृत नव्या प्रकल्पांमध्ये लागू करण्याचा प्रस्ताव आहे. त्यानंतर टप्प्याटप्प्याने जुन्या गृहनिर्माण संस्थांनाही अर्जाद्वारे या व्यवस्थेत समाविष्ट करण्यात येणार आहे. 

निष्कर्ष

वेगाने वाढणाऱ्या शहरीकरणाच्या पार्श्वभूमीवर व्हर्टिकल प्रॉपर्टी कार्ड ही व्यवस्था फ्लॅटधारकांसाठी महत्त्वाचा टप्पा ठरू शकते. यामुळे मालकी हक्क अधिक स्पष्ट होऊन व्यवहारांमध्ये पारदर्शकता वाढण्याची अपेक्षा आहे.

अस्वीकरण :
ही माहिती उपलब्ध सार्वजनिक अहवालांवर आधारित आहे. व्हर्टिकल प्रॉपर्टी कार्डची अंमलबजावणी, नियम आणि प्रक्रिया महाराष्ट्र शासनाच्या अंतिम अधिसूचना व मार्गदर्शक सूचनांनुसार लागू होतील.