बनावट औषधांवर सरकारचा मोठा प्रहार! आता औषधांच्या पाकिटांवर क्यूआर कोड बंधनकारक

मुंबई | 

देशभरात बनावट आणि निकृष्ट दर्जाच्या औषधांच्या विक्रीला आळा घालण्यासाठी केंद्र सरकारने महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. नव्या नियमांनुसार आता सर्व प्रकारच्या लसी, प्रतिजैविके (Antibiotics), कर्करोगावरील औषधे तसेच अमली आणि सायकोट्रोपिक औषधांच्या पॅकेजिंगवर क्यूआर कोड किंवा बारकोड असणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.

केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाने औषध नियम, १९४५ मध्ये सुधारणा करून संबंधित औषधांचा अनुसूची H-2 मध्ये समावेश केला आहे. त्यामुळे औषध उत्पादक कंपन्यांना प्रत्येक पॅकेजवर क्यूआर कोड छापणे अनिवार्य राहणार आहे.

क्यूआर कोड स्कॅन केल्यावर मिळणारी माहिती

• औषधाचा विशिष्ट ओळख क्रमांक

• ब्रँड नाव आणि जेनेरिक नाव

• उत्पादक कंपनीचे नाव व संपूर्ण पत्ता

• बॅच क्रमांक

• उत्पादन व कालबाह्यता (Expiry) तारीख

• उत्पादन परवाना क्रमांक

• औषधातील घटकांची माहिती

नागरिकांना काय होणार फायदा?

 औषधाची सत्यता काही सेकंदांत तपासता येईल.
 बनावट औषधांची ओळख करणे अधिक सोपे होईल.
 पुरवठा साखळी अधिक पारदर्शक आणि सुरक्षित बनेल.
 रुग्णांचा औषधांवरील विश्वास अधिक दृढ होईल.
 निकृष्ट औषधांचा वापर कमी होऊन सार्वजनिक आरोग्य संरक्षणाला बळ मिळेल.

ही योजना देशातील औषध सुरक्षा व्यवस्था अधिक सक्षम करण्याच्या दिशेने एक सकारात्मक आणि महत्त्वपूर्ण पाऊल मानली जात आहे. आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून प्रत्येक नागरिकाला सुरक्षित, दर्जेदार आणि विश्वासार्ह औषधे उपलब्ध करून देण्याचा सरकारचा हा प्रयत्न निश्चितच स्वागतार्ह आहे.

जनहित संदेश

औषध खरेदी करताना शक्य असल्यास पॅकेजवरील क्यूआर कोड स्कॅन करा. त्यावरील माहिती तपासूनच औषधाचा वापर करा. आपल्या आरोग्याच्या सुरक्षिततेसाठी हा छोटासा उपाय अत्यंत उपयुक्त ठरू शकतो.

अस्वीकरण (Disclaimer)

ही माहिती विविध सार्वजनिक अहवाल आणि केंद्र सरकारने जाहीर केलेल्या नियमांवर आधारित असून केवळ जनजागृतीच्या उद्देशाने सादर करण्यात आली आहे. औषधांचा वापर नेहमी पात्र डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसारच करावा. कोणतीही शंका असल्यास आपल्या डॉक्टरांचा किंवा नोंदणीकृत औषध विक्रेत्याचा सल्ला घ्यावा.