नवी दिल्ली : पारंपरिक भक्तिसंगीताला आधुनिक संगीत कार्यक्रमाची शैली देणाऱ्या ‘भजन क्लबिंग’ या नव्या स्वरूपाची सध्या चर्चा सुरू आहे. शुक्रवारी नवी दिल्लीतील दीनदयाल उपाध्याय पार्क येथे आयोजित अशाच एका कार्यक्रमात पंतप्रधान नरेंद्र मोदी सहभागी झाले. हा कार्यक्रम पंडित दीनदयाल उपाध्याय यांच्या 110व्या जयंतीनिमित्त आयोजित करण्यात आला होता.
कार्यक्रमात भगवान श्रीराम, भगवान हनुमान आणि इतर देवतांना समर्पित भक्तिगीते सादर करण्यात आली. पंतप्रधान मोदी यांनी उपस्थित तरुणांसोबत बसून भजने ऐकली, ताल धरत टाळ्या वाजवल्या तसेच हातातील तालवाद्य वाजवून कार्यक्रमात सहभाग घेतला.
कार्यक्रमात ‘श्री राम जय राम जय जय राम’, ‘सीता राम’ यांसारख्या भक्तिगीतांसह इतर भजने सादर करण्यात आली. पारंपरिक भक्तिसंगीताला आधुनिक सादरीकरणाची जोड देण्यात आली होती.
‘भजन क्लबिंग’ हा भक्तिसंगीत सादरीकरणाचा तुलनेने आधुनिक प्रकार आहे. पारंपरिक भजने, कीर्तन किंवा भक्तिगीते यांना मोठ्या संगीत कार्यक्रमासारखे सादर केले जाते. आधुनिक ध्वनिव्यवस्था, प्रकाशयोजना, लाइव्ह वाद्ये आणि सामूहिक सहभाग यामुळे या कार्यक्रमांना कॉन्सर्टसदृश वातावरण मिळते.
या स्वरूपात विशेषतः तरुण आणि Gen Z प्रेक्षकांचा सहभाग वाढताना दिसत आहे. भक्ती आणि आधुनिक संगीत सादरीकरण यांचा संगम हा या संकल्पनेचा मुख्य भाग आहे.
या कार्यक्रमाचे आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे पारंपरिक आध्यात्मिक संगीत आणि आधुनिक पिढीची संगीताची आवड यांना एकत्र आणण्याचा प्रयत्न.
पंतप्रधान मोदी यांनी यापूर्वीही ‘भजन क्लबिंग’ या संकल्पनेचा उल्लेख केला आहे. जानेवारी 2026 मधील ‘मन की बात’मध्ये त्यांनी भक्ती, संस्कृती, अध्यात्म आणि आधुनिकतेच्या संगमाच्या संदर्भात या प्रकाराबद्दल बोलले होते.
पंडित दीनदयाल उपाध्याय हे भारतीय जनसंघाचे प्रमुख नेते होते. त्यांच्या विचारांशी ‘अंत्योदय’ ही संकल्पना जोडली जाते—समाजातील शेवटच्या आणि वंचित घटकांच्या कल्याणावर भर देणारा विचार. त्यांच्या 110व्या जयंतीनिमित्त दिल्लीतील या कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते.
आजच्या डिजिटल आणि वेगवान युगात तरुणांना पारंपरिक संस्कृतीशी जोडण्यासाठी विविध नवे प्रयोग होत आहेत. ‘भजन क्लबिंग’ हा त्यापैकी एक प्रकार म्हणून समोर येत आहे.
पारंपरिक भजनांचे शब्द आणि भक्तीचा आशय कायम ठेवत त्याचे सादरीकरण आधुनिक पद्धतीने केले जाते. त्यामुळे मंदिर, धार्मिक कार्यक्रम किंवा घरापुरते मर्यादित असलेले भक्तिसंगीत एका वेगळ्या सामाजिक आणि सांस्कृतिक वातावरणात तरुणांपर्यंत पोहोचत आहे.
परंपरेची मुळे जपून सादरीकरणाची पद्धत बदलली, तर नव्या पिढीपर्यंत संस्कृती पोहोचवण्याचे नवे मार्ग निर्माण होऊ शकतात—‘भजन क्लबिंग’ची संकल्पना त्याचे एक उदाहरण ठरत आहे.
या लेखातील माहिती 25 सप्टेंबर 2026 रोजी प्रसिद्ध झालेल्या वृत्तमाध्यमांच्या अहवालांवर आधारित आहे. ‘भजन क्लबिंग’च्या स्वरूपाबाबत विविध मते असू शकतात. या लेखाचा उद्देश कार्यक्रमाची माहिती आणि त्यामागील सांस्कृतिक संदर्भ वाचकांपर्यंत पोहोचवणे हा आहे. राजकीय व्यक्ती किंवा संस्थेबाबत कोणतेही समर्थन अथवा विरोध व्यक्त करणे हा या लेखाचा उद्देश नाही.